Pojava Xanthomonas campestris pv. campestris (Pammel, 1895) Dowson 1939, na kupusnjačama u Crnoj Gori (Pesticides and Phytomedicine / Pesticidi i fitomedicina, 2012)
Kupusnjače predstavljaju grupu najznačajnijih povrtarskih kultura u Crnoj Gori. Najviše se gaji kupus glavičar (Brassica oleracea var. capitata), a u novije vreme uvode se u proizvodnju i ostale kupusnjače, u prvom redu kelj, kelj pupčar, karfiol i brokola. Jedna od specifičnostipovrtarske proizvodnje u Crnoj Gori je gajenje raštana (Brassica oleracea var. acephala), najprostijeg varijeteta vrste B. oleracea, najsrodnijeg divljem pretku – varijetetu sylvestris. Bolesti predstavljaju glavni ograničavajući faktor uspešne proizvodnje ovih biljaka. Zbog osetljivosti sortimenta i neadekvatne zaštite, često se dešava da usev na pojedinim parcelama bude u manjoj ili većoj meri oštećen. U Crnoj Gori do sada nisu sprovedena istraživanja o prouzrokovačima bolesti na kupusnjačama, a posebno ne istraživanja bakterioznih oboljenja. S obzirom da su tokom 2009. godine na biljkama konstatovani simptomi nekroze ivice lista u obliku latiničnog slova V i crna trulež sudovnog sistema, pretpostavka je bila da je prouzrokovač ovih patoloških promena fitopatogena bakterija Xanthomonas campestris pv. campestris. Uzorci sa obolelih biljaka prikupljeni su sa različitih lokaliteta u Crnoj Gori. Izolacija i identifikacijabakterije urađena je laboratorijskim metodama prema Schaad-u (1980), Lelliott i Stead-u (1987) i Arsenijeviću (1997). Ispitivanja odabranih bakterijskih izolata obuhvatala su primenu klasičnih bakterioloških metoda (ispitivanje patogenih, morfoloških, odgajivačkih i biohemijsko-fizioloških osobina dobijenih izolata) i ELISA test. Dobijeni rezultati potvrdili su prisustvo i pojavu X.campestris pv. campestris (Pammel1895) Dowson 1939 u Crnoj Gori, na kupusu, kelju, brokoliju i raštanu. Ovo je prvi eksperimentalni podatak da je raštan domaćin X. campestris pv. campestris u Crnoj Gori.
Keywords: Montenegro||; ||Crna Gora; Collard||; ||Raštan; Xanthomonas campestris||; ||Xanthomonas campestris pv. campestris; Brassica oleracea||; ||Brassica oleracea